8 ποιήματα για την ελπίδα

Μιλούνε κι ονειρεύονται οι άνθρωποι πολύ
Για ημέρες πιο καλές που μέλλουνε να ‘ρθουνε.
Προς τέρμα αίσιο, που ολόχρυσο ακτινοβολεί,
Να τρέχουνε τους βλέπεις να το κυνηγούνε.
Ο κόσμος θα γίνει παλιός και πάλι νέος θα γίνει
Μα ελπίδα πάντα ο άνθρωπος στο πιο καλό θα δίνει!
Η ελπίδα είναι αυτή που μέσα στην ζωή τον μπάζει,
Γύρω απ το αγόρι το εύθυμο αυτή φτεροκοπάει,
Η λάμψη της η μαγική το νέο δελεάζει,
Στο μνήμα με τον γέροντα μαζί αυτή δεν πάει.
Σαν μια ζωή όλο κόπους μες στον τάφο τερματίζει,
Θαμμένος τότε μένει αυτός· μα η ελπίδα συνεχίζει.

Ποια είναι η διαφορά
ανάμεσα στη δική σου εμπειρία της Ύπαρξης
και σε εκείνη ενός αγίου;

Ο άγιος γνωρίζει
πως το πνευματικό μονοπάτι
είναι μια μεγαλειώδης παρτίδα σκακιού με τον Θεό.

Και ο Αγαπημένος
μόλις έκανε μια τόσο θαυμαστή κίνηση,

που ο άγιος τώρα αδιάκοπα
σκοντάφτει στη Χαρά
και ξεσπά σε γέλια
λέγοντας:

«Παραδίνομαι!»

Ενώ εσύ, αγαπημένε μου,
φοβάμαι πως ακόμη πιστεύεις

ότι έχεις χίλιες σοβαρές κινήσεις να κάνεις.

Μακάρι να ήμουν μια λίμνη σε καθαρό πρωινό
κι εσύ ο ήλιος να καθρεφτίζεσαι πάνω μου.

Μακάρι να ήμουν η άνοιξη στα λιβάδια
κι εσύ το λουλούδι να γελάς μέσα μου.

Μακάρι να ήμουν ένα πράσινο αγκάθι σε έναν θάμνο
κι εσύ το τριαντάφυλλο, λαμπερό και κόκκινο γύρω μου.

Μακάρι να ήμουν ένας μικρός κόκκος άμμου
κι εσύ το πουλί που θα με σήκωνε ψηλά στον αέρα.

Πάρε μου το ψωμί, αν θέλεις,
πάρε μου τον αέρα, αλλά
μη μου παίρνεις το γέλιο σου.
Μη μου παίρνεις το ρόδο,
τη βρύση που σταλάζει
το νερό που άξαφνα
σκάει μες στη χαρά σου
το ασημένιο κύμα
το ξαφνικό που σε γεννάει.
Η πάλη μου είναι σκληρή και γυρίζω
με τα μάτια κουρασμένα
έχοντας δει φορές
τη γη που δεν αλλάζει,
μα μπαίνοντας το γέλιο σου
στον ουρανό ανεβαίνει ψάχνοντάς με
κι όλες ανοίγει για μένα
τις πόρτες της ζωής σου.
Αγάπη μου,την ώρα
την πιο σκοτεινή ανθίζει
το γέλιο σου κι αν ξαφνικά
βλέπεις πως το αίμα μου λεκιάζει
τις πέτρες του δρόμου,
γέλα, γιατί το γέλιο σου
θα είναι για τα χέρια μου
σαν δροσερό σπαθί.
Δίπλα στη θάλασσα φθινόπωρο
το γέλιο σου πρέπει να υψώσει
τον καταρράκτη του απ’ αφρό
και την άνοιξη, αγάπη μου,
θέλω το γέλιο σου όπως
το άνθος που περίμενα,
το άνθος γαλανό, το ρόδο
της ηχηρής πατρίδας μου.
Γέλασε για τη νύχτα
τη μέρα, τη σελήνη,
γέλασε για τους δρόμους
όλο στροφές του νησιού
γέλα για αυτό το αδέξιο
αγόρι που σε θέλει,
μα σαν εγώ ανοίγω
τα μάτια και τα κλείνω,
όταν τα βήματά μου
με πάνε και με φέρνουν
πες μου όχι το ψωμί, τον αέρα
το φως την άνοιξη
το γέλιο σου ποτέ
γιατί θα πέθαινα.
Μτφ Βασίλης Λαλιώτης

(αποσπάσματα)
Σ' έσφιξα στο στήθος μου σαν περιστέρι
που μια παιδούλα πνίγει άθελά της
Σ' έκανα δική μου μ' όλη την ομορφιά σου
Μιαν ομορφιά πλουσιότερη και από όλα τα
Κοιτάσματα χρυσού της Καλιφόρνιας
τον καιρό του πυρετού για χρυσό.
Ικανοποίησα τον σαρκικό πόθο μου με το χαμόγελό σου,
από τα βλέμματα και το τρεμούλιασμα σου.
Έκανα δική μου κι είχα στη διάθεσή μου
την περηφάνια σου
Όταν σε κρατούσα σκυμμένη και βάσταξες
Τη δύναμή μου και τη βία μου
Πίστεψα πως όλα θα τά 'παιρνα μα ήταν πλάνη
Κι απομένω σαν τον Ιξίωνα
Μετά την ερωτική πράξη του στο φάντασμα του σύννεφου
Που έμοιαζε μ' αυτή την Ήρα την αήττητη Ήρα
Και ποιος μπορεί να πιάσει ποιος μπορεί ν' αρπάξει
Σύννεφο ποιός μπορεί ν' ακουμπήσει το χέρι του
Σ' έναν κατοπτρισμό και απατάται όποιος νομίζει
Πως μπορεί να γεμίσει τα χέρια του
με το γαλανό του ουρανού.

Πίστεψα πως πήρα όλη την ομορφιά σου
Κι είχα μόνο το σώμα σου
Αλίμονο το σώμα δεν έχει Αιωνιότητα
το σώμα λειτουργεί
Μόνο για να προσφέρει ηδονή
Μα δεν προσφέρει αγάπη
Κι είναι μάταιο τώρα
Να προσπαθώ ν' αδράξω το πνεύμα σου
Ξεγλιστρά ξεγλιστρά
[...]
Φθινόπωρο
Στην καταχνιά ένας χωρικός τραβάει κουρασμένα
Το βόδι του στην καταχνιά τη φθινοπωρινή
Που κρύβει τα φτωχά χωριά τα κακομοιριασμένα
Κι όπως παν λέει ο χωρικός με σιγανή φωνή
Ένα τραγούδι προδοσίας κι αγάπης που αναφέρει
Για κάποια καρδιά και κάποια βέρα που ράισαν.
Ω! το φθινόπωρο έριξε νεκρό το καλοκαίρι
Στην καταχνιά δυο σιλουέτες γκρίζες τραβούνε ίσα

Οι τελευταίοι στίχοι του λυρικού δράματος 'Hellas'

Ο μέγας αιώνας του κόσμου αναγεννιέται·
τα χρυσά χρόνια επιστρέφουν.
Η γη, σαν το φίδι, αποθέτει το φθαρμένο της περίβλημα,
που το είχε φθείρει ο χειμώνας.
Ο ουρανός χαμογελά.

Οι θρησκείες και οι αυτοκρατορίες
ρίχνουν πια μόνο μια αμυδρή λάμψη,
σαν τα απομεινάρια ενός ονείρου που έσβησε.

Μια λαμπρότερη Ελλάδα
υψώνει μακριά τα βουνά της
πάνω από γαλήνια κύματα.

Ένας νέος Πηνειός κυλά τα νερά του
για να συναντήσει το άστρο της αυγής.

Εκεί όπου ανθίζουν ομορφότερα Τέμπη,
οι νεαρές Κυκλάδες αποκοιμιούνται
επάνω στην ηλιόλουστη άβυσσο.

Μια πιο περήφανη Αργώ
διασχίζει τη θάλασσα
φορτωμένη με έναν νέο θησαυρό.

Ένας νέος Ορφέας τραγουδά,
αγαπά, θρηνεί και πεθαίνει.

Και ένας νέος Οδυσσέας,
για μία ακόμη φορά,
αποχαιρετά την Καλυψώ στο νησί της.

Ας μη γραφτεί ξανά η ιστορία της Τροίας,
αν η γη πρόκειται να γίνει
το βιβλίο του θανάτου.

Ας μη σμίξει η μανία του Λαΐου
με τη χαρά που ανατέλλει
πάνω από ελεύθερους ανθρώπους·
ούτε μια λιγότερο άγρια Σφίγγα
ας ανανεώσει αινίγματα θανάτου,
που ούτε η ίδια η Θήβα γνώρισε ποτέ.

Νέες Αθήνες θα αναδυθούν
και θα κληροδοτήσουν στο μακρινό μέλλον,
όπως το ηλιοβασίλεμα κληροδοτεί στον ουρανό
τη λάμψη της αυγής.

Κι αν τίποτε τόσο όμορφο δεν μπορεί να ζήσει για πάντα,
θα αφήσουν πίσω τους
ό,τι πολυτιμότερο μπορεί να δεχθεί η γη
και να χαρίσει ο ουρανός.

Μια νύχτα ένας άνθρωπος φώναζε αδιάκοπα:

«Αλλάχ! Αλλάχ!»

Τα χείλη του γλύκαναν από την προσευχή και τη δοξολογία,

ώσπου ένας δύσπιστος του είπε:

«Λοιπόν,
σε άκουσα να επικαλείσαι τον Θεό ξανά και ξανά.
Μα πήρες ποτέ κάποια απάντηση;»

Ο άνθρωπος δεν βρήκε τι να απαντήσει.

Παράτησε την προσευχή του
και αποκοιμήθηκε ταραγμένος.

Στο όνειρό του είδε τον Χιντρ,
τον οδηγό των ψυχών,
να στέκεται μέσα σε πυκνό, καταπράσινο φύλλωμα.

«Γιατί σταμάτησες να προσεύχεσαι;»

Εκείνος αποκρίθηκε:

«Γιατί δεν άκουσα ποτέ καμιά απάντηση.»

Ο Χιντρ είπε:

«Η ίδια η λαχτάρα που εκφράζεις
είναι ήδη η απάντηση.

Η κραυγή που υψώνεις
σε οδηγεί προς την ένωση.

Η αγνή σου θλίψη,
που ζητά βοήθεια,
είναι το κρυφό δισκοπότηρο.

Άκου το σκυλί
που κλαίει για τον αφέντη του.
Το κλάμα του
είναι ήδη επικοινωνία.

Υπάρχουν τα Σκυλιά της Αγάπης,
που κανείς δεν γνωρίζει το όνομά τους.

Δώσε την ψυχή σου,
για να γίνεις ένα από αυτά.»

Κόρη εσύ των Ηλυσίων,
ω Χαρά, σπίθα πανέμορφη, θεϊκή,
ένα πύρινο μεθύσι
στο δικό σου το ναό μας οδηγεί.

Ό,τι η σκληρή συνήθεια σκόρπισε,
τα μαγικά σου δεσμά το δένουν ξανά·
όλοι οι άνθρωποι, ω θεά, αδερφώνονται
όπου η φτερούγα η απαλή σου τριγυρνά.

Όποιος πέτυχε το μέγα κατόρθωμα
να γίνει φίλος ενός φίλου,
όποιος κέρδισε μια αγαπημένη γυναίκα,
ας ενώσει τη φωνή του στη χαρά μας!
Ναι, κι εκείνος που έχει έστω μία ψυχή
να μπορεί δική του να την πει πάνω στη γη!
Κι όποιος δεν το πέτυχε ποτέ του,
κλαίγοντας έξω απ’ τον κύκλο ας τραβηχτεί.

Όλα τα όντα από τα στήθια της μεγάλης
Φύσης τη χαρά ρουφούν·
και οι καλοί, μα και οι κακοί,
τα ρόδινά της ίχνη πάντα ακολουθούν.
Τα φιλιά και τα σταφύλια αυτή μας δίνει,
έναν φίλο, ως τον θάνατο πιστό·
η ηδονή δόθηκε ακόμη και στο σκουλήκι,
και το Χερουβείμ στέκει μπρος στον Θεό.

Χαρούμενοι, όπως οι ήλιοι της πετούν
μέσα στου ουρανού το μεγαλόπρεπο σχέδιο,
τρέξτε, αδέλφια, τον δρόμο σας,
χαρούμενοι σαν ήρωες που βαδίζουν στη νίκη!

Αγκαλιαστείτε, εκατομμύρια!
Αυτό το φιλί για ολόκληρο τον κόσμο!
Αδέλφια, πάνω απ’ τον έναστρο ουρανό
πρέπει να κατοικεί ένας αγαπημένος Πατέρας.
Γονατίζετε, εκατομμύρια;
Νιώθεις τον Δημιουργό, κόσμε;
Αναζήτησέ Τον πάνω απ’ τον έναστρο ουρανό!
Πάνω απ’ τ’ άστρα πρέπει να κατοικεί.

Η φτερούγα η δυνατή στην αιώνια φύση
ονομάζεται χαρά.
Τους τροχούς μες στο τρανό ρολόι του κόσμου
η χαρά τους σπρώχνει πάντοτε μπροστά.
Απ’ τα ουράνια, στης χαράς το κάλεσμα, ήλιοι
ξεπετιούνται, κι απ’ τα σπέρματα οι ανθοί.

Η χαρά μέσα στο χάος γυρίζει σφαίρες
που κανένα μάτι αστρονόμου δεν γνωρίζει.
Όπως οι ήλιοι αναγαλλιάζοντας πετούν
στην ουράνια, την υπέρλαμπρη απλωσιά,
μπρος, αδέλφια, με χαρούμενη καρδιά,
όμοιοι με ήρωες που γραμμή στη νίκη πάνε.

Απ’ τον καθρέφτη της αλήθειας
στον ερευνητή χαμογελά·
στην τραχιά της αρετής κορφή ανεβάζει
εκείνον που σηκώνει το φορτίο και δεν βογκά.
Οι σημαίες της κυματίζουν στο βουνό
της πίστης, το φωτερό.
Σπάει το φέρετρο και μέσα απ’ τις ρωγμές
λάμπει εκείνη στου αγγέλου τον χορό.

Λαοί, θάρρος! Η αντοχή να μη σας λείψει,
και για έναν ανώτερο κόσμο υπομονή!
Πάνω εκεί, πέρα απ’ των άστρων τη σκηνή,
ένας θεός στέκει τρανός και θ’ ανταμείψει.

Με τους θεούς πώς να τα βάλεις;
Είν’ ωραίο να τους μοιάσεις.
Τούτο αρκεί.

Ας σιμώσουν οι φτωχοί κι οι πονεμένοι,
να χαρούν με τους χαρούμενους κι αυτοί.
Όχι εκδίκηση και μίση — ας ξεχαστούνε.
Στον θανάσιμο οχτρό συγχώρεση πια.
Ας μην πιέζουν τα μάτια του τα δάκρυα,
κι άλλη τύψη ας μην του τρώει την καρδιά.
Μας χρωστούν; Όλα ας σκιστούν τα τεφτέρια!

Συμφιλίωση γενική!
Όπως κρίναμε, αδελφοί,
έτσι κρίνει κι ο Θεός ψηλά απ’ τ’ αστέρια.
Η χαρά σπιθοβολάει μες στα ποτήρια.
Μέσα στο αίμα το χρυσό του σταφυλιού
οι απελπισμένοι ρουφούν ηρωισμού ορμή,
κι οι κανίβαλοι γαλήνη του νου.

Το ποτήρι όταν τον γύρο του θα κάνει,
απ’ τις θέσεις σας, αδέρφια μου, όλοι ορθοί!
Ως ψηλά τον ουρανό οι αφροί ας ραντίσουν·
προς το πνεύμα του Αγαθού τούτη η σπονδή!
Που γι’ αυτόν χορός αγγέλων ύμνους ψάλλει
και των άστρων τον δοξάζουν οι χοροί.

Προς το πνεύμα του Αγαθού τούτη η σπονδή,
πέρα απ’ τ’ άστρα, μες στου απείρου την αγκάλη.
Αντοχή στα πικρά βάσανα, βοήθεια
όπου ένας αθώος θρηνεί,
σταθερότητα στον όρκο, την αλήθεια,
και σ’ οχτρούς μα και σε φίλους αντίκρυ·
μπρος σε θρόνους βασιλικούς αντρείκια στάση,
κι αν, αδέλφια μου, στοιχίσει ή αίμα ή βιός,
το βραβείο να πάει σ’ αυτόν που δούλεψε άξια,
και στις γέννες της ψευτιάς ξολοθρεμός!

Πιο σφιχτά στον άγιο κύκλο αυτόν πιαστείτε,
όρκο δώστε πάνω στο αγνό κρασί,
πως θα μείνετε στον λόγο σας πιστοί.
Στον ουράνιο δικαστή μας ορκιστείτε.