ΑΡΧΙΚΗ ΣΕΛΙΔΑ

Φόιερμπαχ 1804 έως 1872 (68)

Το δόγμα δεν είναι τίποτε άλλο από την ρητή απαγόρευση της σκέψης.


ΑΠΟΦΘΕΓΜΑΤΑ

Η ουσία του
Χριστιανισμού

Ο Φόιερμπεχ υποστηρίζει ότι η λαχτάρα του ανθρώπου για τις καλές πλευρές της ανθρωπότητας (αγάπη, συμπόνια) τον ώθησε να φανταστεί ένα ον που διαθέτει όλες αυτές τις αρετές και να το ονομάσει «θεό». Όχι μόνο δημιούργησε ο άνθρωπος την αυταπάτη του θεϊκού όντος, αλλά στην πορεία ξέχασε και απαρνήθηκε την πραγματική του φύση, λησμόνησε ότι οι αρετές ενυπάρχουν στους ανθρώπους και δεν χρειάζεται να ψάχνονται στους θεούς. Συμπεραίνει λοιπόν ότι θα πρέπει να επικεντρωθούμε όχι στην επουράνια ηθική αλλά στην ανθρώπινη καλοσύνη και δικαιοσύνη. Ο άνθρωπος αξίζει της προσοχής μας, σε αυτή τη ζωή σε αυτή τη γη.

Ο Λούντβιχ Φόιερμπαχ (Ludwig Feuerbach) γεννήθηκε στις 28 Ιουλίου 1804 στο Λάντσχουτ της Βαυαρίας, τέταρτος γιος ενός διακεκριμένου νομικού. Σπούδασε θεολογία στο πανεπιστήμιο της Χαιδελβέργης και στη συνέχεια στράφηκε στη φιλοσοφία και παρακολούθησε επί δύο χρόνια τα μαθήματα τού Χέγκελ στο Βερολίνο. Το 1828 άρχισε τις σπουδές του στις φυσικές επιστήμες στο Ερλάνγκεν και το 1830 εξέδωσε το πρώτο βιβλίο του με τίτλο «Σκέψεις για τον θάνατο και την αθανασία» δοκίμιο το οποίο τον έφερε σε ρήξη με τον Χέγκελ και του στέρησε την πανεπιστημιακή καριέρα, λόγω της έντονης αντιχριστιανικής θέσης που υιοθετούσε ότι αθάνατη είναι η ανθρωπότητα, όχι το κάθε άτομο ξεχωριστά. Ο Φόιερμπαχ κατάφερε να διδάξει για ένα έτος μετά από πρόσκληση του συλλόγου επαναστατών σπουδαστών της Χαιδελβέργης ωστόσο πέρασε την υπόλοιπη ζωή του μοναχικά και υπό άθλιες οικονομικές συνθήκες, γράφοντας βιβλία που του απέφεραν ελάχιστα έσοδα. Βασικά του έργα ήταν: Περί κριτικής της φιλοσοφίας του Χέγκελ (1839), Η ουσία του Χριστιανισμού (1841), Η ουσία της Θρησκείας (1845), και Μαθήματα Περί της ουσίας της Θρησκείας (1851). Η σκέψη του επέδρασε στην ανάπτυξη της μαρξιστικής διαλεκτικής.

Ο Φόιερμπαχ έχει μείνει στην ιστορία κυρίως με το «Η ουσία του Χριστιανισμού», για την επίδραση που άσκησε στον Μαρξ και για την ανθρωπολογική ερμηνεία της θεολογικής σκέψης, με επίκεντρο τον άνθρωπο. Υποστήριξε ότι ιδιότητες τού Θεού όπως η παντογνωσία, η δικαιοσύνη και η αγάπη δεν είναι τίποτε άλλο από την αντανάκλαση αντίστοιχων αναγκών της ανθρώπινης φύσης, ότι δεν είναι ο άνθρωπος δημιούργημα του θεού αλλά ο θεός δημιούργημα του ανθρώπου η εξωτερικευμένη προβολή της εσωτερικής του φύσης. Πέθανε στη Νυρεμβέργη το 1872.