|
ΣΑΑΝΤΙ ΑΡΧΙΚΗ ΣΕΛΙΔΑ «Ο Κήπος με τα Ρόδα» ή «Γκιουλιστάν» είναι ένα βιβλίο ήρεμου στοχασμού, πραγματεύεται την μετριοπάθεια στις επιθυμίες, τα πλεονεκτήματα της σιωπής, τη νιότη και τον έρωτα, την επίδραση της παιδείας και την φιλάνθρωπης ηθικής. Σοφία και ποίηση, λεπτή ειρωνεία και ευδαιμονία, με έναν μεθυστικό λόγο, από ένα μεγάλο Πέρση ποιητή. |
|---|
ΣΑΑΝΤΙ
ΑΠΟΣΠΑΣΜΑΤΑ Εκδόσεις:PRINTA Μεταφραστής:ΤΣΑΤΣΟΥ ΜΑΡΙΑ Έτος κυκλοφορίας:2003 ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΑΔΑΜ Τα παιδιά του Αδάμ είναι τα άκρα ενός σώματος, Μοιράζονται όλα την ίδια ρίζα. Όταν ένα άκρο περνάει τις μέρες του σε πόνο, Τα άλλα άκρα δε γίνεται να ησυχάσουν. Εσύ που δεν νιώθεις τον πόνο του άλλου, Δεν σου αξίζει να ονομάζεσαι άνθρωπος. ΕΡΩΤΙΚΟΣ ΥΜΝΟΣ Εκείνος που κρατάς, Μια ευτυχία, πάντοτε νέα γνωρίζει Ο άφθαρτος παράδεισός του, Δεν τον αφήνει να γεράσει Από όταν σε βλέπω, ξέρω, Πού την ικεσία μου να στρέψω Την προσευχή μου προς την δική σου, Ανατολή θα υψώσω. Την πύλη του βωμού σπινθηροβολεί, Το μέτωπο σου Από του πνεύματος μου τον αγρό, Ευλόγησα τον κόσμο τον απτό Σε αυτόν έχει την λάμψη της, Η αγάπη η πιο πολύτιμη Τον κόσμο τον έχω αρνηθεί, Τι μπορεί ο κόσμος να μου δώσει; Η λάμψη των ματιών σου, Η δυστυχία μου είναι Θα σ αγαπώ όμως, όσο η πνοή, Πνοή ζωής θα μου δίνει Και τρέμοντας από έρωτα, Την πνοή της ζωής θα αφήσω. Όταν στολίζεσαι, ο έρωτας κρούει, Πολύβουα τύμπανα Κι εραστές, πλήθος εραστών, Το πέρασμα σου ακολουθούνε Μα ο εραστής ο αληθινός, Από τις πληγές σου δεν πεθαίνει Το δηλητήριο που κερνάς Κρυστάλλινο νερό είναι για κείνον. Το φως που αφήνεις πίσω σου, Ο Σααντί ακολουθεί Κάθε άλλος δρόμος θα ήταν, Νύχτας χωρίς άστρα δρόμος. ΦΙΛΟΙ ΚΑΙ ΕΧΘΡΟΙ Είμαι δυσαρεστημένος με τη συντροφιά των φίλων Στους οποίους οι κακές μου ιδιότητες καλές μοιάζουν Και φαντάζονται τα ελαττώματά μου σαν τελειότητα και αρετή. Τα αγκάθια μου πιστεύουν ότι είναι τριαντάφυλλα και ρόδα Λέγε! Που είναι ο τολμηρός και γρήγορος εχθρός Να με ενημερώσει για τα ελαττώματά μου; ΤΟ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟ ΨΕΜΑ Ένας βασιλιάς ήταν έτοιμος να γνέψει για να θανατωθεί ένας καταδικασμένος αιχμάλωτος πολέμου. Ο δυστυχισμένος εκείνος, μην έχοντας πια καμιά ελπίδα, ξεστόμιζε στη γλώσσα του, όλες τις βρισιές που μπορούσε να σκεφτεί. Ο βασιλιάς ρώτησε τον αυλικό του τι έλεγε εκείνος ο άνθρωπος. "Ω, βασιλιά", είπε ο αυλικός, "ο δύσμοιρος αυτός φωνάζει ότι ο παράδεισος είναι για εκείνους που συγχωρούν και ελπίζει ότι τα λόγια τούτα θα γίνουν τα πανιά που θα τον οδηγήσουν στο λιμάνι της επιείκειάς σου". Πράγματι, ο βασιλιάς συγκινήθηκε και του χάρισε τη ζωή. Ένας άλλος αυλικός, εχθρός του πρώτου, είπε τότε: "Είναι ανάξιο, άνθρωποι σαν και του λόγου μας να μη λέμε την αλήθεια μπροστά στο βασιλιά. Αυτός ο αιχμάλωτος πρόφερε τις πιο φριχτές βρισιές βασιλιά μου". Ο βασιλιάς κοίταξε τον αυλικό οργισμένος και είπε: "Το ψέμα του είναι ανθρώπινο, ενώ η δική σου αλήθεια είναι απάνθρωπη: εκείνος θέλησε να σώσει έναν δυστυχισμένο, ενώ εσύ είχες σκοπό να τον οδηγήσεις στο χαμό. Το ψέμα που φέρνει τη σωτηρία είναι καλύτερο από την αλήθεια που εγκυμονεί την καταστροφή. Δυστυχία σε αυτόν που δε δίνει τις συμβουλές παρά μόνο για να κάνει κακό". 8 ΣΤΟΧΑΣΜΟΙ ΑΠΟ ΤΟΝ ΣΑΑΝΤΙ 1. Αλίμονο στους δειλούς που, πότε με το προσωπείο του φοβισμένου πρόβατου, πότε με το προσωπείο του λύκου που καταβροχθίζει τη λεία του, κολακεύουν όταν είναι παρόντες αυτούς που ξεσκίζουν κρυφά. Στοχάσου ότι αυτός που έρχεται να σου μιλήσει για τα λάθη των άλλων δεν κάνει άλλο παρά να παραφυλάει τα δικά σου. 2. Οποιος ατιμάστηκε από μια αισχρή δοσοληψία δεν είναι πια άξιος της συναναστροφής των τίμιων ανθρώπων. Αν ένα πορτοκάλι γλιστρήσει από τα χέρια του βασιλιά και πέσει στις βρωμιές, φυσικά δεν θα του το παρουσιάσουν πάλι. Οσο κι αν διψάτε, το χέρι σας θα σπρώξει μακριά ένα κανάτι γεμάτο νερό που έχει λερωθεί από ένα ακάθαρτο στόμα. 3. Μη δώσεις ποτέ στον φίλο σου τόση δύναμη ώστε να σε ξεπεράσει αν γίνει εχθρός σου. Δεν είχες ποτέ σου ακούσει για τα παράπονα εκείνου του δασκάλου που ο μαθητής του τον πρόσβαλε και του φέρθηκε με αγνωμοσύνη; Τι γίνανε, έλεγε, η δικαιοσύνη και η ευγνωμοσύνη; Δεν έμαθα σε κανέναν να χρησιμοποιεί το τόξο χωρίς να γίνω, αργότερα, εγώ στόχος για τα βέλη του. 4. Οταν ο Χορμούς, γιος του Νουσιρβάν, ανέβηκε στο θρόνο, έβαλε στη φυλακή όλους τους υπουργούς του πατέρα του. Τον ρώτησαν ποιο έγκλημα είχαν κάνει για να πέσουν σε τέτοια δυσμένεια. «Δεν έχω, είπε, τίποτα να τους καταλογίσω εκτός από το φόβο που τους προκαλώ και τη λιγοστή εμπιστοσύνη που έχουν στα λόγια μου. Φοβόμουν ότι θα μου επεφύλασσαν την ίδια μοίρα που φοβόντουσαν για τους εαυτούς τους. Ακολούθησα τη συμβουλή των σοφών: Να φοβάσαι αυτόν που φοβάται. Ο γάτος μέσα στην απόγνωσή του ρίχνεται στον τίγρη να του βγάλει τα μάτια και το φίδι δαγκώνει το πόδι του βοσκού γιατί φοβάται μήπως το λιώσει». 5. Πώς είναι δυνατόν να ελπίζει κανείς ότι από ένα παλιοσίδερο θα φτιάξει ένα πρώτης τάξεως γιαταγάνι; Οχι, δεν μπορεί από μόνη της η εκπαίδευση να δημιουργήσει έναν σοφό. Η ίδια βροχή που ποτίζει τα κλήματα στον αμπελώνα σε μια χέρσα γη κάνει να φυτρώσουνε αγκάθια. Μη σπέρνετε τους υάκινθους σε άγονο έδαφος, γιατί χάνετε τον καιρό σας. Το να κάνετε χάρες στους κακούς είναι σχεδόν σαν να δουλεύετε για τη δυστυχία των δίκαιων και καλών ανθρώπων. 6. Τα μαθήματα της αρετής αποβαίνουν ανίσχυρα όταν έχεις να κάνεις με μια μοχθηρή ράτσα. Δεν φτάνει να κόψεις τον κορμό, πρέπει να ξεριζώσεις μέχρι και τις ρίζες. Είναι συνετό άραγε να σβήσεις τη φωτιά και ν' αφήσεις αναμμένες τις σπίθες, να σκοτώσεις το φίδι και ν' αφήσεις τα μικρά του; (...) Μη χάνεις τον καιρό σου προσπαθώντας ν' αλλάξεις έναν διεφθαρμένο άνθρωπο. Ποτέ το απλό καλάμι δεν θα παράγει ζάχαρη. 7. Αν αφήσουμε αυτή την ομάδα των ληστών να δυναμώσει κι άλλο, δεν θα σταματήσει ν' απλώνεται και τότε δεν θα έχουμε πια τη δύναμη να τη διώξουμε από κει. Ενα δέντρο που έχει μόλις φυτευτεί εύκολα ξεριζώνεται από έναν και μόνο άνθρωπο. Αμα όμως αφήσουμε το δέντρο να κάνει ρίζες, ούτε η πιο μεγάλη δύναμη δεν μπορεί να το κουνήσει. 8. Δέκα φτωχοί μπορούν να μοιραστούν και να κοιμηθούν στο ίδιο κρεβάτι. Δύο βασιλείς όμως δεν μπορούν να συνυπάρξουν ακόμη και στο πιο απέραντο βασίλειο. Ενας άνθρωπος ελεήμων αν έχει μισό καρβέλι ψωμί θα το μοιραστεί με τους φτωχούς. Αλλά ένας βασιλιάς που μόλις κατέκτησε ένα βασίλειο το μόνο που σκέφτεται είναι πώς θα κατακτήσει κι άλλο. |