-150
Η κοινωνία των
Ρωμαίων
Έλληνες καλλιτέχνες έφτιαχναν έργα γλυπτικής κατά παραγγελία Ρωμαίων και πολλοί έλληνες μορφωμένοι μεταφέρθηκαν αιχμάλωτοι στη Ρώμη για να γίνουν δάσκαλοι των παιδιών των Ρωμαίων. Ήταν της μόδας οι πλούσιοι να διατηρούν ένα κύκλο πνευματικών ανθρώπων που τους δίδασκαν φιλοσοφία, ρητορική και μουσική. Οι Ρωμαίοι υιοθέτησαν πολλά στοιχεία από την καθημερινή ζωή των Ελλήνων αλλά και άλλων λαών που κατακτούσαν, αντέγραψαν κατοικίες, ενδυμασίες, φαγητά, τρόπους διασκέδασης, με χαρακτηριστικό γνώρισμα την έλλειψη μέτρου.
Στην περίοδο ακμής της αυτοκρατορίας ο πληθυσμός της Ρώμης, μαζί με τους δούλους και τους ξένους, πλησίαζε το ενάμισι εκατομμύριο. Οι περισσότεροι κάτοικοι διέμεναν σε πολυκατοικίες και οι πιο εύποροι σε μονοκατοικίες.
Οι κάτοικοι της ρωμαϊκής υπαίθρου ήταν γεωργοί, βοσκοί, τεχνίτες και μικροέμποροι. Τα παιδιά τους συχνά εγκατέλειπαν την ύπαιθρο και αναζητούσαν εργασία και καλύτερη τύχη στο στρατό, στην πόλη, στις τέχνες και στα δημόσια έργα, που γίνονταν σε όλη την αυτοκρατορία. Όνειρο όλων των επαρχιωτών ήταν το ταξίδι στη Ρώμη για να παίρνουν μέρος στις μεγάλες γιορτές και στους αγώνες και να παρακολουθούν θεάματα και μονομαχίες. Όπως έγραψε ο Σενέκα σε μια επιστολή του: «Το πλήθος μετά από κάθε μονομαχία ζητά από το νικητή που μόλις φόνευσε τον αντίπαλό του, να αντιμετωπίσει αμέσως άλλον, ξεκούραστο, που θα καταφέρει να τον φονεύσει. Και ο τελευταίος νικητής φυλάσσεται για μια άλλη σφαγή. Έτσι ο άνθρωπος, πράγμα ιερό για τον άνθρωπο, φονεύεται από το συνάνθρωπό του για απλή διασκέδαση των θεατών».
Η Ρώμη στηριζόταν στην πιο επιτυχημένη στρατιωτική οργάνωση του κόσμου. Στρατός και πολίτες ήταν ένα, οι Ρωμαίοι από νεαρή ηλικία εκπαιδεύονταν για τον πόλεμο, περνούσαν 10 χρόνια της ζωής τους σε εκστρατείες ή στρατόπεδα ζώντας μια ζωή λιτή και πειθαρχημένη. Η δειλία ή η απείθεια τιμωρούνταν με θάνατο δια μαστιγώσεως. Δεν έπαιρναν μισθό όμως έπαιρναν μερίδιο από τα λάφυρα, ανάλογα με τον βαθμό του ο καθένας.
Στάθηκε τυχερή η Ρώμη καθώς οι εχθροί της, -πέραν από κάποιες μικροσυμμαχίες όπως της Αχαϊκής συμπολιτείας- δεν ενώθηκαν ποτέ για να την πολεμήσουν. Και μεγάλο προτέρημα αποδείχτηκε η επιμονή. Γνώρισαν πολλές ήττες και καταστροφές οι Ρωμαίοι, επέμειναν ωστόσο μέχρι που κυριάρχησαν σε ολόκληρη την Μεσόγειο.